Co w Prawie Piszczy | Od dziś łatwiejsze dochodzenie roszczeń
6928
post-template-default,single,single-post,postid-6928,single-format-standard,cookies-not-set,ajax_fade,page_not_loaded,,wpb-js-composer js-comp-ver-5.4.4,vc_responsive

Od dziś łatwiejsze dochodzenie roszczeń

Konkurencyjny rynek jest istotny zarówno z perspektywy interesu publicznego, jak i konsumentów – klientów. Na naruszeniach prawa konkurencji tracą wszyscy (poza naruszającym…), a już szczególnie w przypadkach takich jak np. zmowy cenowe. Dochodzenie naprawienia takich szkód ma zostać znacznie uproszczone wchodzącą dziś w życie ustawą o roszczeniach o naprawienie szkody wyrządzonej przez naruszenie prawa konkurencji (Dz.U. 2017 poz. 1132).

Zmiany wpisują się w nurt wzmożonego zwalczania naruszeń prawa konkurencji. Przykładowo, 12 lipca 2017 r. wchodzi w życie ustawa wprowadzająca dodatkowe uproszczenia ścigania naruszeń przez właściwe organy w sektorze spożywczym, o której więcej można przeczytać na naszym blogu.

Domniemania… czyli?

Ustawa przewiduje domniemania pozwalające na przyjęcie, bez szczegółowego dowodzenia, że:

– jeśli doszło do naruszenia, sprawca ponosi winę, tj. w praktyce – że naruszył reguły zachowania w danych okolicznościach (dla obrony – pozwany musi wykazać brak winy);

naruszenie konkurencji wyrządziło szkodę (dla obrony – pozwany musi wykazać brak szkody lub brak związku przyczynowego pomiędzy naruszeniem a wystąpieniem szkody).

Z perspektywy konsumenta / przedsiębiorcy pozywającego naruszyciela, to ogromne ułatwienie. W praktyce, jeśli wykaże fakt np. zmowy albo innego naruszenia, niemal automatycznie będzie mógł przejść do wykazania wysokości należnego mu odszkodowania.

Co więcej, zgodnie z nową ustawą, rozpoznający sprawę sąd jest związany stwierdzeniem naruszenia prawa konkurencji prawomocną decyzją Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów (jeśli była wcześniej wydana). Sprawcy naruszeń, względem których wydana została taka decyzja, powinni więc liczyć się z podwyższonym ryzykiem dochodzenia przeciwko nim roszczeń na podstawie nowej ustawy, bo w praktyce – w przypadku wydania ww. decyzji – poszkodowanemu pozostanie udowodnić jedynie wysokość poniesionej szkody. Z perspektywy powoda, znacznie ułatwia to prowadzenie postępowania.

Kto skorzysta z nowego prawa?

Obowiązek naprawienia szkody dotyczy szkody wyrządzonej „komukolwiek”, a więc każdy może pozwać nieuczciwego przedsiębiorcę – np. konsument zmuszony do zapłaty cen wyższych niż standardowe czy dostawca, któremu narzucano naruszające prawo konkurencji zasady współpracy.

Czy tylko nieuczciwi przedsiębiorcy powinni się bać?

Ustawa wprowadza także pojęcie „nabywcy pośredniego” – tj. podmiotu, który nabył produkt / usługi, których dotyczy naruszenie prawa konkurencji, niebezpośrednio od sprawcy naruszenia. Przykładowo, konsument może żądać naprawienia szkody od dystrybutora, który co prawda sam nie naruszał prawa konkurencji, ale naruszał je producent towaru. Ustawa wprowadza domniemanie, zgodnie z którym ewentualne „nadmierne obciążenie” wynikające z naruszenia prawa konkurencji jest „przerzucane” na kolejnych nabywców, w dół łańcucha dystrybucji. Takim nadmiernym obciążeniem jest różnica między ceną faktycznie zapłaconą a ceną, która obowiązywałaby, gdyby do naruszenia prawa konkurencji nie doszło. Unormowanie takie powinno chronić słabsze podmioty na rynku, jednak może także prowadzić do licznych, trudnych dla pozwanych postępowań.

Niezależnie, ustawa zmienia także zasady ogólne przedawnienia roszczeń o naprawienie szkody wyrządzonej czynem niedozwolonym. Zgodnie z nową ustawą, roszczenia te przedawniają się z upływem trzech lat nie tylko – jak dotychczas – od dnia, w którym poszkodowany dowiedział się, ale także od dnia w którym poszkodowany „przy zachowaniu należytej staranności mógł się dowiedzieć” o szkodzie i osobie zobowiązanej do jej naprawienia. Termin ten nie może być dłuższy niż dziesięć lat od zdarzenia wywołującego szkodę.

Wnioski…

Nowe zasady dochodzenia roszczeń mogą być z jednej strony zachętą dla podejmowania zorganizowanych działań przeciwko nieuczciwym przedsiębiorcom, z drugiej – mogą służyć efektywnej ochronie praw konsumentów. W każdym przypadku, w interesie uczciwych przedsiębiorców jest przygotowanie się do obrony przed ew. roszczeniami – ponieważ mogą oni ponosić odpowiedzialność nawet kiedy sami nie byli sprawcami naruszenia, co warto uwzględnić w modelu swojej działalności i stosowanych umowach.

 

Autorzy:

Andrzej Boboli – Senior konsultant, t: +48 22 12 35 235, andrzej.boboli@olesinski.com

Anna Gulska – Konsultant, t: +48 22 12 35 243, anna.gulska@olesinski.com

Autor: Andrzej Boboli

SENIOR KONSULTANT / APLIKANT RADCOWSKI

andrzej.boboli@olesinski.com

Zaproponuj znajomym
Brak komentarzy.

skomentuj