Co w Prawie Piszczy | Spory gospodarcze cz.2: Zmiany w ustawie o kosztach sądowych w sprawach cywilnych – czy udział stron w postępowaniu cywilnym będzie droższy?
8572
post-template-default,single,single-post,postid-8572,single-format-standard,cookies-not-set,ajax_fade,page_not_loaded,,wpb-js-composer js-comp-ver-5.4.4,vc_responsive

Spory gospodarcze cz.2: Zmiany w ustawie o kosztach sądowych w sprawach cywilnych – czy udział stron w postępowaniu cywilnym będzie droższy?

Ustawa nowelizująca kodeks postępowania cywilnego w przeważającej części ma wejść w życie 7 listopada 2019 r. Należy mieć jednak na uwadze, że nowelizacja dotyka również kosztów sądowych w sprawach cywilnych, a w tym przypadku nowe przepisy obowiązują już od 21 sierpnia 2019 r.

Czy w związku z powyższym postępowanie sądowe jest droższe? Poniżej najważniejsze zmiany przepisów ustawy o kosztach sądowych.

Wszczęcie postępowania

Kluczowe zmiany dotyczą opłat sądowych przy wszczęciu postępowania w sprawach o prawa majątkowe – w praktyce najczęściej są to pozwy o zapłatę. W zależności od wartości przedmiotu sporu, powód będzie zobowiązany do zapłaty opłaty stosunkowej, tj. w wysokości 5% wartości przedmiotu sporu, co nie uległo zmianie.

Istotne jest jednak zwiększenie górnej granicy opłaty sądowej ze 100.000 zł do 200.000 zł. Przykładowo w dotychczasowym sporze na 10.000.000 zł powód uiszczał opłatę w maksymalnej wysokości 100.000 zł – aktualnie będzie uiszczał opłatę w wysokości 200.000 zł. Sprawy o zapłatę kwoty wyższej niż 2.000.000zł będą zatem droższe.

Nowe przepisy ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych nagradzają udział stron w postępowaniu mediacyjnym. W przypadku, gdy przed wytoczeniem powództwa, powód wziął udział w mediacji prowadzonej na podstawie umowy o mediację zgodnie z przepisami kodeksu postępowania cywilnego lub podjął próbę rozwiązania sporu przez złożenie:

  1. wniosku o rozpatrzenie sporu przez właściwy sąd polubowny ustanowiony w celu rozpatrywania sporów konsumenckich lub
  2. wniosku o wszczęcie postępowania w sprawie pozasądowego rozwiązania sporu konsumenckiego

 

– może liczyć na obniżenie opłaty sądowej od pozwu o dwie trzecie – jednak nie więcej niż o 400 zł. Wartość przedmiotu sporu w sprawach konsumenckich nie należy do najwyższych, w efekcie czego ulga będzie odczuwalna głównie przy wszczynaniu tego typu sporów.

Dla przedsiębiorców znaczenie będzie miał wzrost opłaty sądowej od pozwów w sprawach gospodarczych. Nowe przepisy podnoszą opłatę stałą z 2.000 zł do 5.000 zł. Aktualnie kwotę 5.000 zł należy uiścić od pozwu w sprawach o rozwiązanie spółki, wyłączenie wspólnika ze spółki, uchylenie uchwały wspólników lub uchwały walnego zgromadzenie spółki, stwierdzenia nieważności uchwały wspólników lub uchwały walnego zgromadzenia spółki, ustalenie istnienia lub nieistnienia uchwały organu spółki, uchylenie uchwały zgromadzenia obligatariuszy oraz stwierdzenie nieważności uchwały zgromadzenia obligatariuszy.

Zwiększono także opłaty dot. odwołań od decyzji Prezesa Urzędu Regulacji Energetyki, Prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej oraz Prezesa Urzędu Transportu Kolejowego, w tym też od apelacji, skargi kasacyjnej i skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia – ze 100 zł do 1.000 zł. Wzrosły również opłaty od zażaleń na postanowienia wydawane przez ww. organy z 50 zł do 500 zł.

Zawezwanie do próby ugodowej i wniosek o udzielenie zabezpieczenia

Jedne z najczęściej spotykanych działań stron przed wszczęciem postępowania to zawezwanie do próby ugodowej bądź wniosek o udzielenie zabezpieczenia.

Dotychczas chcąc wszcząć postępowanie pojednawcze wnioskodawca musiał liczyć się z opłatą w wysokości maksymalnie 300 zł. Aktualnie opłata ta wynosi 1/5 kwoty, jaka zostałaby pobrana w przypadku wytoczenia powództwa w danej sprawie. Przykładowo przy sprawie majątkowej, której wartość przedmiotu sporu wynosiłaby 10.000 zł, przed zmianą opłata od wniosku wyniosłaby 40 zł, a według nowych zasad – 100 zł. Argumentując przedmiotową zmianę ustawodawca stwierdził, że ma ona zapobiec nadużywaniu instytucji wniosku o zawezwanie do próby ugodowej. Była ona bowiem często stosowana jedynie dla przerwania biegu przedawnienia.

Znaczący wzrost odnotowuje się również w przypadku opłaty wniosku o udzielenie zabezpieczenia roszczenia pieniężnego złożonego przed wniesieniem pozwu. Już na etapie tego wniosku strona będzie zobowiązana do uiszczenia czwartej części należnej od pozwu – dotychczas opłata ta wynosiła 100 zł. Jeżeli strona w odpowiednim terminie wniesie pismo wszczynające postępowanie, wówczas kwota ta zostanie zaliczona na poczet opłaty od tego pisma.

Zwolnienie od kosztów

Zarówno osoby fizyczne, jak i osoby prawne na gruncie nowej i starej ustawy mogą uzyskać zwolnienie od kosztów sądowych.

Kryteria zwolnienia osób prawnych, a w szczególności spółek handlowych, zostaną zaostrzone. Spółka handlowa, chcąc uzyskać zwolnienie od ponoszenia kosztów sądowych będzie zobowiązana wykazać, że jej wspólnicy lub akcjonariusze nie mają dostatecznych środków na zwiększenie majątku spółki lub udzielenia spółce pożyczki. W konsekwencji uzyskanie zwolnienia od kosztów sądowych przez spółki handlowe może być znacznie utrudnione – mimo iż nawet przed nowelizacją wniosek w tym przedmiocie nie był zbyt często uwzględniany.

Inne opłaty

Ustawodawca wprowadził nowy obowiązek uiszczenia opłaty stałej w wysokości 100 zł od wniosku o doręczenie orzeczenia albo zarządzenia z uzasadnieniem, zgłoszonego w terminie tygodnia od dnia doręczenia tego orzeczenia albo zarządzenia – dotychczas opłat z tego tytułu nie było. W przypadku wniesienia środka zaskarżania, opłatę uiszczoną od wniosku o doręczenie uzasadnienia, o której mowa powyżej, zalicza się na poczet opłaty od środka zaskarżenia.

Aby uniknąć dodatkowych kosztów na etapie procesu, strony będą musiały już na początku starannie zaplanować, jakie wnioski dowodowe zostaną przedstawione. Jeżeli np. po zatwierdzeniu planu rozprawy strona złoży wniosek o przesłuchanie świadka albo wniosek o wezwanie na rozprawę biegłego, wówczas będzie zobowiązana do zapłaty opłaty stałej w kwocie 100 zł za każdą osobę, której wniosek dotyczy.

***

Nowelizacja ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych z pewnością wpływa na wzrost kosztów procesu. Dla przedsiębiorców kluczowe będzie odpowiednie zabezpieczanie swoich roszczeń już na etapie zawierania umów, a w przypadku wystąpienia z roszczeniem na drogę sądową sprawne przeprowadzenie procesu. W związku z tym na każdym z tych etapów pomocnym może okazać się skorzystanie z usług profesjonalnych pełnomocników.

O dalszych zmianach w związku z nowelizacją kodeksu postępowania cywilnego przeczytacie Państwo w każdy piątek na naszym blogu.

Autor: Magda Wielgus-Mosur

CONSULTANT / LEGAL DEPARTMENT

magda.wielgus-mosur@olesinski.com

Zaproponuj znajomym
Brak komentarzy.

skomentuj