Krajowy Plan Odbudowy zatwierdzony przez KE i Radę UE

Rada Unii Europejskiej 17 czerwca zatwierdziła  Krajowy Plan Odbudowy i Zwiększania Odporności dla Polski. Wcześniej, 1 czerwca, taka samą decyzję podjęła Komisja Europejska. KPO jest odpowiedzią KE na skutki pandemii COVID-19. Zgodnie z planem, Polska będzie miała do dyspozycji prawie 24 mld EUR w formie grantów oraz ponad 12 mld EUR w formie pożyczek. Środki będą dzielone w ramach komponentów:

  1. Odporność i konkurencyjność gospodarki.
  2. Zielona energia i zmniejszenie energochłonności.
  3. Transformacja cyfrowa.
  4. Efektywność, dostępność i jakość systemu ochrony zdrowia.
  5. Zielona, inteligentna mobilność.
  6. Poprawa jakości instytucji i warunków realizacji Krajowego Planu Odbudowy i Zwiększania Odporności.

Beneficjentem dużej części środków będą instytucje publiczne, ale w KPO są też spore kwoty dla przedsiębiorców. Poniżej przybliżamy najciekawsze naszym zdaniem działania dla biznesu przewidziane w programie.

Dywersyfikacja działalności

Jednym z celów, na które przeznaczone będą środki z KPO są inwestycje w produkty, usługi i kompetencje pracowników oraz kadry związane z dywersyfikacją działalności. Planuje się wsparcie projektów, które wpłyną na rozwój prowadzonej działalności lub zmianę dotychczasowego modelu biznesowego. Będą to w szczególności inwestycje w bazę produkcyjną i usługową, szczególnie w sektorach, które najbardziej ucierpiały w wyniku pandemii (sektor HoReCa, turystyka i kultura). Na wspomniane działanie przewidziany jest budżet w wysokości 500 mln EUR. Adresatem opisanych działań są przede wszystkim mali i średni przedsiębiorcy.

Robotyzacja

Innym celem, na który przewidziano wsparcie z KPO, są inwestycje wspierające robotyzację i innowacje w przedsiębiorstwach. W tym wypadku planuje się wsparcie cyfryzacji, robotyzacji, wykorzystania technologii chmurowych i sztucznej inteligencji w przedsiębiorstwach oraz dofinansowanie inteligentnych linii produkcyjnych i fabryk. Na cele te planuje się przeznaczyć 450 mln EUR. W tym wypadku beneficjentami będą głównie duzi przedsiębiorcy.

Przygotowanie terenów inwestycyjnych

Kolejnym ciekawym celem, na który przewidziano środki z KPO, jest wsparcie przygotowania terenów inwestycyjnych pod potrzeby inwestycji o kluczowym znaczeniu dla polskiej gospodarki. Będzie to pomoc przeznaczona na kompleksowe przygotowanie terenów inwestycyjnych, w tym doprowadzenie niezbędnej infrastruktury (woda, gaz, energia) oraz budowę powierzchni magazynowej czy produkcyjnej dla przemysłu i usług, w szczególności w regionach słabiej rozwiniętych. Na wspomniane cele planuje się przeznaczyć 300 mln EUR. Choć głównym beneficjentem mają być w tym wypadku Specjalne Strefy Ekonomiczne i jednostki samorządu terytorialnego, dopuszczalne jest też wsparcie bezpośrednio dla przedsiębiorców.

Gospodarka wodorowa

Innym celem przewidzianym do wsparcia są projekty polegające na wytwarzaniu, magazynowaniu i transporcie niskoemisyjnego odnawialnego wodoru. Pomoc przeznaczona będzie również na budowę elektrolizerów, sieci przesyłowych, magazynów oraz infrastruktury tankowania. Wspierany będzie także rozwój, budowa i wdrażanie innowacyjnych jednostek transportowych zasilanych wodorem. Przewidziany budżet wynosi 800 mln EUR. Adresatem opisanych działań oprócz przedsiębiorców będą także jednostki samorządu terytorialnego i organizacje badawcze.

Wykorzystanie surowców wtórnych

Wsparcie z KPO przewidziano także na inwestycje we wdrażanie technologii i innowacji środowiskowych, w tym związanych z gospodarką w obiegu zamkniętym (GOZ). W tym wypadku planuje się przede wszystkim dofinansowanie wykorzystania surowców wtórnych, wzrostu efektywności energetycznej, zmniejszenia ilości odpadów oraz redukcji emisji gazów cieplarnianych. Dodatkowo wspierane będą inwestycje w obszarze infrastruktury B+R, służące do opracowania technologii w zakresie wykorzystania odpadów jako surowców wtórnych. Budżet to 160 mln EUR. Beneficjentami obok przedsiębiorców (głównie małych i średnich) będą mogły być również organizacje badawcze.

Farmaceutyki

Ostatni cel wspierany w KPO, który chcielibyśmy przybliżyć to rozwój potencjału sektora leków i wyrobów medycznych – inwestycje związane z produkcją w Polsce aktywnych substancji farmaceutycznych (API). Planuje się wsparcie projektów badawczo-rozwojowych w obszarze API i półproduktów oraz leków generycznych w obszarze innowacji procesowych i produktowych. Przewidziany budżet wynosi ok. 150 mln EUR. Adresatem opisanych działań będą w tym wypadku przedsiębiorcy z sektora farmaceutycznego, chemicznego, wyrobów medycznych oraz organizacje badawcze.

Długo wyczekiwane KPO

Teraz KE oraz polski rząd będą musiały uzgodnić ostateczny kształt umów wykonawczych do KPO, które uregulują szereg kwestii technicznych, w tym finansowych. Jeszcze latem rząd zapowiada złożenie pierwszego wniosku o wypłatę środków do KE. Miejmy nadzieję, że faktyczne wykorzystywanie środków będzie przebiegać w Polsce dużo szybciej niż negocjacje programu. Terminy są bardziej napięte niż w przypadku FENGa czy FENIKSa, o których pisaliśmy już na naszym blogu. Wydatki z części grantowej KPO powinny być poniesione do sierpnia 2026 r. Liczymy na szybki start konkretnych konkursów, o najciekawszych będziemy Państwa informować.

Autor: Mateusz Składanowski

SENIOR CONSULTANT TAX DEPARTMENT mateusz.skladanowski@olesinski.com Więcej